O nas
Ośrodek Interwencji Kryzysowej powstał 17 lutego 1997 roku w strukturze Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. Od początku istnienia do 30 września 2003 roku jego siedziba znajdowała w Środowiskowym Domu Samopomocy przy ulicy Generała Maczka 1.
Na mocy kilkuletniej umowy zawartej w lipcu 2003 Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Gdyni zlecił prowadzenie Ośrodka Interwencji Kryzysowej Stowarzyszeniu “RAZEM”, przekazując w formie dotacji środki pieniężne na finansowanie działalności OIKu. Władze Miasta Gdyni przekazały na potrzeby Ośrodka budynek przy ulicy Leszczynki 177 o powierzchni 400 m2. Stowarzyszenie “Razem” przeprowadziło remont tego budynku i 1 października 2003 Ośrodek Interwencji Kryzysowej został przeniesiony do nowej siedziby. Zaplecze lokalowe, jakim dysponuje Ośrodek pozwala na pracę specjalistów w optymalnych warunkach, co umożliwia zapewnienie właściwego standardu usług jego klientom. Gdyński Ośrodek świadczy całodobową pomoc interwencyjną, terapeutyczną i doradczą osobom lub rodzinom, które znajdując się w sytuacji kryzysowej, zgłaszają się dobrowolnie i chcą przy pomocy specjalistów rozwiązać własne problemy, podjąć decyzje, odzyskać wpływ na swoje życie, uzyskać wsparcie bądź informacje.
Kadrę Ośrodka tworzy zespół specjalistów z zakresu interwencji kryzysowej. W większości są to osoby, które pracują w nim od kilku lat. Ponadto pracowników etatowych wspiera grupa wolontariuszy, przede wszystkim studentów i absolwentów psychologii i pedagogiki.
Podstawowym celem działalności Ośrodka Interwencji Kryzysowej w Gdyni jest świadczenie specjalistycznych usług, zwłaszcza psychologicznych, prawnych, hostelowych które są dostępne całą dobę – osobom, rodzinom i społecznościom będącym ofiarami przemocy lub znajdującym się w innej sytuacji kryzysowej – w celu zapobieżenia powstania lub pogłębianiu się dysfunkcji tych osób, rodzin lub społeczności.
Realizując ten projekt podejmujemy następujące działania:
- Przeprowadzanie konsultacji mających na celu diagnozę stanu psychicznego klienta. Praca jest skoncentrowana na aktualnych problemach. Podczas konsultacji sprawdzamy czy zgłaszany przez klienta problem jest możliwy do przepracowania w OIK. Jeśli nie udzielamy klientowi niezbędnych wskazówek oraz informujemy o innych specjalistycznych placówkach zajmujących się tym problemem. Jeśli klient i pracownik zdecyduję się na dalszą współpracę podejmujemy krótkoterminową terapię interwencyjną, terapię par i małżeństw, lub kierujemy do grupy psychoedukacyjnej dla osób doświadczających przemocy. Podczas konsultacji zbierane są dane osobowe klienta z prawem do zachowania anonimowości; imię i nazwisko prowadzącego interwencję; zgłoszony problem przez klienta; ocena stanu psychicznego i fizycznego; informacje dotyczące zdarzenia, sytuacji, którą klienta interwenta (w zależności od stanu psychofizycznego osoby zainteresowanej).
- Podejowane przez pracowników OIK interwencje są działaniami praktycznymi, zmierzającymi do odzyskania przez osobę (lub grupę osób) dotkniętą kryzysem zdolności jego samodzielnego pokonania. Mają charakter przede wszystkim pomocy psychologicznej i służą wsparciu emocjonalnemu osoby w kryzysie. Są to zarówno działania interwencyjne bezpośrednie, wobec osób przybyłych do ośrodka (np. doświadczających przemocy), jak i telefoniczne (np. wobec osób zagrożonych samobójstwem).Na praktykę interwencji kryzysowej składają się następujące działania:
- Udzielenie klientowi wsparcia emocjonalnego ułatwiającego odreagowanie emocji;
- Konfrontowanie go z rzeczywistością i przeciwdziałanie tendencjom do zaprzeczania i zniekształcania, w celu sformułowania najważniejszego w danym momencie problemu do rozwiązania;
- Odwołanie się do jego sprawdzonych strategii radzenia sobie lub stworzenie nowych;
- Stworzenie planu pomocy osobie w kryzysie.
Udzielana przez nas pomoc jest podejmowana tak szybko, jak to tylko jest możliwe, koncentruje się na aktualnych i najistotniejszych problemach klienta i zakłada dużą elastyczność oddziaływań interwenta oraz możliwość współpracy z innymi służbami czy instytucjami (np. policją, służbą zdrowia, pomocą społeczną).
- Krótkoterminowa psychoterapia indywidualna jest formą wczesnej interwencji, która może mieć działanie prewencyjne, ale przede wszystkim daje możliwość odreagowania emocji i może pomóc w odbudowaniu równowagi psychicznej pacjenta. Sesje odbywają się zazwyczaj raz w tygodniu, trwają od 50 do 60 minut. Terapia trwa od kilku do kilkunastu spotkań (w wyjątkowych przypadkach istnieje możliwość jej przedłużenia). Terapia krótkoterminowa koncentruje się na konfliktach pacjenta wewnętrznych i zewnętrznych, polega również na przeglądzie mechanizmów radzenia sobie i w oparciu o nie tworzenia wspólnie z pacjentem strategii radzenia z trudną sytuacją. Jednym z ważnych czynników takiej terapii jest potrzeba zogniskowania działań terapeutycznych, które służą zarówno pacjentowi jak i terapeucie w zakreśleniu granic działań terapeutycznych. Temat ogniskowy to wspólny twór pacjenta i terapeuty, który pozwala na lepsze rozumienie materiału słownego i interaktywnego. W przypadku terapii krótkoterminowej celem nie jest modyfikowanie całej osobowości, a jedynie części zaangażowanych w podstawowy konflikt determinujący bieżącą symptomatologię. Gdy nie można sięgnąć po takie podejście zogniskowane, gdy patologia okazuje się głębsza lub gdy reakcja przeniesieniowa pacjenta jest głównie negatywna, wówczas należy skorzystać z dłuższych form terapii. Wiele ludzi podczas psychoterapii krótkoterminowej uczy się doceniać wsparcie innych osób i możliwość dzielenia się swoimi emocjami. Doświadczenia innych zdobyte podczas terapii krótkoterminowej przekonują do podjęcia dłuższej terapii, podczas której mogą zająć się kwestiami, na które nie było czasu w leczeniu trwającym przez krótki okres. Z pewnością w wypadku niektórych osób taką decyzję można postrzegać jako pozytywny efekt terapii krótkoterminowej. Pamiętajmy jednak, że proces uzdrawiania, rozwoju i radzenia sobie z różnymi sytuacjami nigdy się nie kończy- jest to część życia każdego z nas. Terapia krótkoterminowa to po prostu ważne doświadczenie, jakie można przeżyć, okazja, aby wejść w interakcję z terapeutą i wynieść z tej relacji jak najwięcej korzyści.
- Długoterminowa terapia podtrzymująca przeznaczona jest dla klientów Ośrodka Interwencji Kryzysowej, którzy korzystali z psychoterapii krótkoterminowej lub grupy psychoedukacyjnej dla osób doświadczających przemocy. Terapia trwa od czterech miesięcy do roku. Stosujemy ją w przypadku przewlekłego stresu, nagromadzenia kryzysów lub kryzysów chronicznych, także w sytuacji kiedy nie ma wyraźnego wydarzenia wyzwalającego kryzys, lub gdy u klienta występuje brak uświadomienia wpływu zdarzeń na odczuwalny kryzys psychiczny. Praca skoncentrowana jest na zgłaszanym problemie, w oparciu o wywiad dotyczący historii życia przed terapią. Polega ona na odreagowaniu emocji, zmianie mechanizmów radzenia sobie i nabyciem umiejętności skutecznej ochrony siebie, stawianiu granic. Jednym ze sposobów pracy z klientem w długoterminowej terapii podtrzymującej jest konfrontacja wpływu doświadczeń z historii życia na obraz przeżywanych aktualnie wydarzeń. Celem długoterminowej terapii podtrzymującej jest odbudowanie równowagi psychicznej, oraz odbudowanie i uaktywnienie sieci wsparcia w środowisku, a także poszerzenie świadomości, oraz możliwości działań poprzez zderzanie strategii radzenia sobie w obecnej sytuacji z radzeniem sobie w innych, podobnych sytuacjach w przeszłości.
- Celami prowadzonej w OIK terapii par i małżeństw jest pomoc w przezwyciężeniu poważnych konfliktów i sytuacji kryzysowych oraz osiągnięcie harmonii w związku. Cele te osiągane są poprzez prowadzenie krótkoterminowej terapii czasami łączonej z indywidualną terapią krótkoterminowa indywidualną jednego lub dwojga partnerów. Przebieg każdej terapii jest zindywidualizowany dostosowany do wnoszonego przez parę problemu. Pierwsze 1-2 spotkań mają na celu postawienie diagnozy i wspólne ustalenie celu terapii, który jest realizowany w trakcie dalszych spotkań. Najczęściej cele ustalone wspólnie z parą realizowane są przez: trening komunikacji – naukę uważnego słuchania partnera i właściwego rozumienia tego co przekazuje oraz zrozumiałego i nieagresywnego wyrażania własnych pozytywnych i negatywnych uczuć, potrzeb; naukę efektywnego rozwiązywania problemów; naukę obustronnego zaspokojenia potrzeb partnerów we wzajemnych relacjach; zrozumienie przyczyn problemów (np. neg. wzorce wyniesione z rodzin, pochodzenia, nierealistyczne oczekiwania etc.) i próbę ich zmiany
- Telefon do Ośrodka Interwencji Kryzysowej jest czynny całą dobę. Dzwoniąc do nas można uzyskać wsparcie, umówić się na spotkanie a także uzyskać informacje i adresy do innych specjalistycznych palcówek na terenie trójmiasta. Rozmowy maja charakter interwencji lub wstępu do osobistego kontaktu, często potrzebujący zachowują prawo do anonimowości. Pracownicy Ośrodka sporządzają notatki z przeprowadzonych rozmów. W prostszych sprawach informacji udzielają wolontariusze. Okresowo uaktualniana jest baza danych o instytucjach świadczacych pomoc. Część informacji z bazy danych umieszczona została na stronie OIK.
- Prowadzenie grupy psychoedukacyjnej. Celem zajęć grupy psychoedukacyjnej jest zmiana sytuacji życiowej osób doświadczających przemocy poprzez nabycie przez nie wiedzy jak radzić sobie z problemem przemocy tzn. jak takie sytuacje rozpoznawać, jak postępować gdy do nich dochodzi i jak im przeciwdziałać. Uczestniczki mogą również nabyć umiejętności rozwiązywania bieżących problemów związanych z przemocą: opracowywać osobiste strategie obrony, jak wzywać policję, jak zachowywać się w sądzie, jak zbierać dowody, a także jak pomóc dzieciom, gdy są świadkami przemocy itp. Mają okazję do dzielenia się doświadczeniami, wzajemnie udzielać sobie wsparcia, szukać wspólnych rozwiązań. Dzięki temu mogą zwiększać skuteczność swoich działań, podnosić poczucie własnej wartości.
- Prowadzenie grup terapeutycznych. Psychoterapia grupowa to metoda powszechnie stosowana w terapii różnego rodzaju zaburzeń psychicznych.
Terapia grupowa opiera się na założeniu, że problemy psychologiczne mają źródło w relacjach z innymi ludźmi i w tych relacjach się przejawiają. Grupa jest więc podstawowym instrumentem terapeutycznym. Uświadomienie zachowań i wzorców funkcjonowania w relacjach z innymi może stanowić podstawę do istotnej zmiany i rozwoju.
Głównym zadaniem pacjenta w terapii grupowej jest nauczenie się, jak istnieć w relacjach międzyludzkich.
Istotą bycia w relacji jest zachowanie odpowiedniej równowagi między własnymi potrzebami a potrzebami danej relacji.
Cele specyficzne terapii grupowej to: poprawa wglądu, wzrost tolerancji na sytuacje stresowe, lepsze rozpoznawanie i różnicowanie uczuć, przeżywanie bez “zapadania się w cierpienie”, poprawa komunikacji interpersonalne, uadekwatnienie i poprawa samooceny, pomoc w dostrzeganiu uzdolnień i możliwości, nauka relaksacji i panowania nad ciałem – redukcja objawów.
Cele terapii grupowej w dużym stopniu determinują kryteria doboru pacjentów.
- Prowadzenie zajęć warsztatowych. Warsztaty są skuteczną formą psychoedukacji gdyż wiedzę teoretyczną przekazują poprzez doświadczenie uczestników. Warsztaty spełniają też dodatkowe funkcję takie jak poznawcze, integracyjne samorealizacji i samopoznania. Zatem mogą zaspakajać potrzeby przynależności do grupy, akceptacji i zwiększenia samoświadomości. Trenerzy prowadzący zajęcia uwzględniają i czuwają nad prawidłowym procesem grupowym uwzględniającym także nieświadome relacje miedzy uczestnikami. Co w konsekwencji daje możliwość lepszego kształtowania laboratoryjnej rzeczywistości, tak aby uczestnicy wynieśli z niej jak najwięcej informacji i obserwacji oraz konstruktywnych doświadczeń. Zasady ustalone przez i dla uczestników warsztatu dają im poczucie bezpieczeństwa i komfort pracy. Zaletą warsztatów jest to, że są elastyczne. Można je dopasować zarówno do różnych specyficznych grup odbiorców jak i do różnych projektów. Formy warsztatowe są wykorzystywane do rozwiązywania specyficznych problemów indywidualnych i grupowych. Warsztaty stosuje się do każdych grup wiekowych dla dzieci ,młodzieży i dorosłych a także dla osób o zróżnicowanym wykształceniu jak i statusie materialnym.
- Schronienie w hostelu. Osoby, klienci Ośrodka Interwencji Kryzysowej, które znajdą się w sytuacji w której konieczne będzie zapewnienie im doraźnego schronienia, mogą liczyć skorzystanie z pomieszczeń hostelu przy OIK. Zgodnie z przyjętym regulaminem Hotelu, decyzję o przyjęciu podejmuje powoływana w tym celu komisja. Schronienie zapewniane jest na maksymalnie 48 godzin, podczas których pracownicy OIK starają się pomóc osobie w rozwiązaniu jej problemu. W szczególnych przypadkach pobyt może zostać przedłużony. Osoby korzystające z hotelu maja zapewnione wyżywienie a także zaopatrzenie w odzież i środki higieny.
- Porady prawne. Dwa razy w tygodniu w OIK dyżuruje prawnik, który udziela bezpłatnych porad prawnych klientom Ośrodka Interwencji Kryzysowej. Osoby chcące skorzystać z porad prawnika umawiane są do niego na konsultacje. W razie konieczności istnieje możliwość kontaktowania się z prawnikiem telefonicznie, poza wyznaczonymi godzinami dyżurów.
- Współpraca z innymi instytucjami. Optymalna pomoc naszym klientom wymaga częstokroć współdziałania z innymi placówkami czy instytucjami, dlatego stale współpracujemy z :
- Policją (szczególnie w przypadku osób doświadczających przemocy)
- Placówkami zdrowia psychicznego, które kierują do nas pacjentów, ponieważ nie dysponują wystarczającą ofertą usług psychoterapeutycznych
- Biurem Porad Obywatelskich, z którego pomocy bardzo często korzystają osoby zgłaszające się do OIK-u .
- Mamy również stały kontakt ze szkołami (np. konsultujemy przypadki problematycznych uczniów, wobec których psychologowie czy pedagodzy szkolni są bezradni), a także z sądem czy ośrodkami pomocy społecznej.
- Regularnie współpracujemy ze studentami Uniwersytetu Gdańskiego, Wyższej Szkoły Psychologii Społecznej oraz Wyższej Szkoły Humanistycznej, którzy pracują w Ośrodku jako wolontariusze.
- Aby pomagać osobom, które stały się ofiarami handlu ludźmi, nawiązaliśmy również współpracę z Fundacją La Strada.
- Wolontariat. Pomocnikami pracowników Ośrodka są wolontariusze. Rekrutacja wolontariuszy odbywa się co roku w miesiącach październik-listopad , po poprzedzającej akcji informacyjnej skierowanej do studentów kierunków psychologii i pedagogiki ostatnich dwóch lat na wyższych uczelniach w trójmieście. Drugim etapem rekrutacji jest rozmowa kwalifikacyjna dokonywana przez koordynatora ds. wolontariuszy. Następnie kandydaci przychodzą 6 h szkolenie z zakresu interwencji kryzysowej i działań Ośrodka. Dyżury wolontariuszy odbywają się na dwie zmiany od 9.00 -14.00 i od 14.00 –19.00. Polegaja na odbieraniu telefonów od klientów ośrodka. Dzięki ich pracy terapeuci ośrodka mogą przyjąć więcej klientów na terapie i konsultację. W zamian za swoją pracę wolontariusze otrzymują mozliwość uczestnictwa w darmowych szkoleniach dotyczących psychoterapii i pomocy w kryzysie. W celu prawidłowego i jak najlepszego funkcjonowania wolontariuszy na dyżurach uczestniczą oni w obowiązkowych co miesięcznych superwizjach. Podczas dyżurów terapeuci służą pomocą i wsparciem dla wolontariuszy a nad ich prawidłową organizacją pracy czuwa koordynator.
- Promocja i rozpowszechnianie informacji o działalności Ośrodka jest stałym punktem naszych działań, ponieważ chcemy dotrzeć do jak największej liczby potencjalnych klientów. Przede wszystkim informacje o OIK-u pojawiają się regularnie w miejskim informatorze Ratusz. Okresowo rozpowszechniamy ulotki informacyjne w Poradni Zdrowia Psychicznego, szkołach, sądzie, komisariatach policji, poradniach psychologiczno – pedagogicznych oraz innych placówkach pomocowych. Posiadamy stronę internetową, którą staramy się na bieżąco aktualizować. Prowadzimy prelekcje w szkołach średnich i wyższych. W przypadkach poszerzania oferty o nową usługę np. o grupy psychoterapeutyczne, staramy się zwiększyć aby informacje o tych działaniach pojawiały się również w lokalnej prasie i na portalach informacyjnych.